İnşaat yaparken en önemli kararlardan biri, hangi demiri kullanacağınız. Çünkü inşaat demiri, binanın dayanıklılığını, güvenliğini ve ömrünü doğrudan etkiler. Yalnızca fiyatı bakmak yeterli değil. Kalite, dayanım, üretim standartları ve sertifikalar aynı kadar önemli. 2026'da Türkiye'de piyasada yüzlerce inşaat demiri markası var. Peki, hangisi gerçekten en iyi?

İnşaat demiri neye göre değerlendirilir?

İnşaat demirini değerlendirirken sadece kalınlık veya fiyat değil, dört temel kriter var: çelik kalitesi, TS standardı, çap ve diş yapısı, ve üretim yöntemi.

Çelik kalitesi, demirin iç yapısını belirler. Daha yüksek karbon oranı, daha sert ve dayanıklı demir anlamına gelir. Ancak çok yüksek karbonlu demir, kırılgan olabilir. İdeal aralık: %0.20 - %0.25 karbon. Bu aralık, hem dayanımı hem de esnekliği dengeler.

TS 708 standardı, Türkiye'de inşaat demirinin en önemli yasal zorunluluğudur. Bu standarda uymayan demir, inşaat denetimlerinde reddedilir. Sertifika yoksa, demirin kalitesi hakkında hiçbir garantiniz yoktur. Her pakette TS 708 numaralı etiket olmalı. Eğer yoksa, başka bir yerden alın.

Çap ve diş yapısı da kritik. Dişli yüzey, betonla olan tutunmayı artırır. Düz demirler, özellikle taşıyıcı duvarlarda veya kolonlarda kullanılmamalı. Dişlerin derinliği, eşitliği ve aralığı, TS 708'de detaylı tanımlanmış. Kalitesiz üreticiler, dişleri sığ yaparak malzeme ağırlığını azaltır. Bu da dayanımı düşürür.

Üretim yöntemi ise sıcak dövme mi, soğuk çekme mi? Sıcak dövme yöntemi, daha homojen ve dayanıklı çelik üretir. Soğuk çekme, daha ince ve pahalı demirlerde kullanılır ama taşıyıcı yapılar için uygun değildir.

2026'da Türkiye'de en iyi inşaat demiri markaları

Türkiye'de inşaat demiri üretimi büyük çapta yapılmaktadır. Piyasada yüzlerce marka var ama gerçekten güvenilir olanlar birkaç tanedir. 2026 itibarıyla, en çok inşaat firmaları ve mühendislerin tercih ettiği markalar şunlar:

• Çelik İmalat A.Ş. - Ankara merkezli, TS 708 sertifikalı, sıcak dövme yöntemiyle üretilen demirleriyle bilinir. Yıllık üretim kapasitesi 1.2 milyon ton. İnşaat projelerinde %85 oranında kullanılır.
• İzmir Çelik - Ege Bölgesi'nde en çok tercih edilen marka. Yüksek mukavemetli 420 MPa sınıfı demirler üretir. Diş yapısı özellikle betonla tutunmayı kolaylaştırır.
• Osmanlı Çelik - 1980’den beri sektörde. Uzun ömürlü, korozif ortamlara dayanıklı ürünler üretir. Deniz kıyısındaki projelerde sıkça kullanılır.
• İstanbul Çelik Sanayi - Yeni nesil üretim hatlarıyla dikkat çeker. Çap hassasiyeti %0.05 toleransa kadar düşer. Büyük projelerde tercih edilir.
• Yeni Çelik - Fiyat avantajı ile bilinir ama kalite kontrolü zayıf. Sadece geçici yapılar veya düşük riskli projelerde önerilir.

Bu beş marka, Türkiye'de inşaat sektörünün %70'ini oluşturur. Kalitesiz markalar genelde yurtdışı kökenli, düşük fiyatlı ürünlerdir. Bu ürünlerin çoğu, Çin veya Ukrayna'dan gelir ve TS 708 standartlarına uymaz. Kargo paketlerindeki etiketlerdeki TS numarasını kontrol etmeden satın almayın.

Hangi demir hangi projede kullanılır?

İnşaat demiri, tek bir tür değil, farklı sınıflara ayrılır. En çok kullanılanlar: S220, S420, ve S500.

S220 - Hafif yapılar için. Küçük evler, depolar, garajlar. Dayanım gücü 220 MPa. Düşük maliyetli ama taşıyıcı yapıda kullanılmaz.

S420 - En yaygın kullanılan sınıf. Konut, iş yeri, alışveriş merkezleri. 420 MPa dayanım. Bina yüküne göre 10-16 mm çap aralığında kullanılır. 2026'da tüm yeni projelerde bu sınıf zorunlu hale geldi.

S500 - Yüksek yapılar, köprüler, sanayi tesisleri. 500 MPa dayanım. Özellikle deprem bölgelerinde tercih edilir. Ancak fiyatı %40 daha yüksek. Sadece mühendislik raporunda önerilirse kullanılır.

Çaplar ise 6 mm'den 40 mm'ye kadar. 10 mm ve üzeri çaplar taşıyıcı elemanlarda, 6-8 mm çaplar ise donatı ve örtü donatılarında kullanılır. 16 mm ve üzeri çaplar kolonlarda, 20 mm ve üzeri ise temelde kullanılır.

Yanlış yapılan 3 büyük hata

İnşaat demiri alırken yapılan hatalar, yıllar sonra hasarla ortaya çıkar. En sık yapılan üç hata şunlar:

1. İş yeri veya depo arka sokağında satılan demiri satın almak - Bu ürünlerin çoğu, geri kazanılmış çelikten üretilir. İçerisinde pas, çatlak ve hava boşlukları bulunur. 3-5 yıl sonra betonla birlikte kırılır.
2. TS 708 sertifikasını sorgulamamak - Her kutuda sertifika numarası yazıyor. Bu numarayı TS 708 sertifikasyon sitesinde sorgulamalısınız. Sertifika sahte ise, projeniz resmi denetimlerde durdurulabilir.
3. Fiyatla kaliteyi karıştırmak - Daha ucuz demir, aslında daha pahalı olur. Çünkü 10 yıl sonra çatıda çatlak, duvarlarda çatlama, temelde çökme oluşur. Onarım maliyeti, başlangıçtaki tasarrufun 5 katı olabilir.

Demiri nasıl kontrol edersiniz?

Demiri teslim alırken, 3 basit adımı uygulayın:

1. Etiketi kontrol edin - Her pakette TS 708 numarası, üretim tarihi ve çap bilgisi olmalı. Etiket yoksa, teslimatı reddedin.
2. Çapı ölçün - Ölçme aletiyle 5 adet demiri rastgele ölçün. 0.5 mm fark varsa, kalite sorunlu.
3. Dişleri inceleyin - Parmaklarınızla dişleri hissedin. Düz, sığ veya eşit olmayan dişler, düşük kaliteye işaret.

İnşaat firmaları, demir teslimatından önce örnekleri laboratuvara gönderir. 300 kg örnek, 15 gün içinde çekme ve darbe testlerine tabi tutulur. Eğer dayanım değeri TS 708'den düşük çıkarsa, tüm teslimat geri çevrilir.

Hangi markayı seçmeli?

2026'da en güvenilir seçim: Çelik İmalat A.Ş. ve İzmir Çelik. Her ikisi de TS 708 sertifikalı, sıcak dövme yöntemiyle üretilmiş, Türkiye'de 20 yıldır inşaat sektöründe kullanılıyor.

Deprem bölgelerinde yaşıyorsanız, S500 sınıfı demir tercih edin. Ama fiyat bütçeniz sınırlıysa, S420 sınıfı yeterli. S220 sadece küçük yapılar için. Fiyat farkı, kalite farkı demektir.

Yalnızca fiyatla değil, sertifika, üretim yöntemi ve markanın geçmişini değerlendirin. Bir inşaat, 50 yıl yaşar. Demiri de 50 yıl boyunca güvenle kullanabileceğiniz şekilde seçin.