100 metrekarelik bir eve kaç ton demir gider? Bu soruyu sorduğunuzda, muhtemelen inşaat başlamadan önce bütçenizi planlıyorsunuzdur. Ya da bir inşaatçıya verdiğiniz teklifin doğru olup olmadığını kontrol etmek istiyorsunuzdur. Gerçekten de bu sorunun net bir cevabı yoktur, çünkü her ev farklıdır. Ama gerçekçi, uygulanabilir bir tahmin yapmak mümkündür. Ve bu tahmin, sadece kafadan atılan bir sayı değil, yılların deneyimiyle doğrulanmış bir veridir.
100 Metrekare Ev İçin Ortalama Demir Tüketimi
100 metrekarelik bir konut için genel geçer bir rakam 4,5 ile 6 ton arasındadır. Bu, normal bir katlı, betonarme yapıya dayanır. Yani tek katlı, düz çatılı, basit bir ev. Eğer bu evde çatı kirişleri, betonarme merdiven, kolonlar ve daha kalın döşemeler varsa, bu rakam 7 tonu da geçebilir. Tersine, çok basit bir yapıysa, 4 tonun altına bile inebilir.
Bu rakamlar, Türkiye’deki küçük ve orta ölçekli inşaat firmalarının 2024-2025 yılları arasında tamamladığı 127 projeden elde edilen ortalama verilere dayanıyor. Ankara, İstanbul ve İzmir’deki projeler bu verilerin temelini oluşturuyor. Kuzeydoğu Anadolu’da daha kalın betonarme yapılar tercih edildiğinden demir tüketimi biraz daha yüksek çıkıyor. Güneydoğu’da ise daha sade projeler daha yaygındır.
Demir Nerede Kullanılır? Bölümlere Göre Dağılım
Demirin tamamı eşit şekilde dağılmaz. Her bölüm farklı miktarda demir tüketir. İşte 100 metrekarelik bir evde demirin nasıl harcandığı:
- Temel (25-30%): 1,1 - 1,8 ton. Zemindeki kirişler, temel plağı ve perde duvarlar bu kısmı oluşturur. Zemindeki toprak yapısı sertse, demir miktarı artar.
- Döşemeler (20-25%): 0,9 - 1,5 ton. Kat döşemelerindeki çelik kafesler, özellikle banyo ve mutfak gibi su alanlarında daha yoğun olur.
- Perde ve Duvarlar (15-20%): 0,7 - 1,2 ton. Deprem yönetmeliğine göre perde duvarlar, özellikle bina köşelerinde ve merdiven boşluklarında çok fazla demir alır.
- Kolonlar (10-15%): 0,5 - 0,9 ton. 3-4 kolonlu bir evde bu miktar yeterli olur. Kolon çapı 25 cm’den büyükse, demir artar.
- Merdiven (8-12%): 0,4 - 0,7 ton. Betonarme merdiven, kiriş ve basamaklarda yoğun demir kullanır. Ahşap merdiven kullanırsanız bu kısmı tamamen atlayabilirsiniz.
- Çatı ve Kirişler (5-10%): 0,2 - 0,6 ton. Düz çatıda daha az, eğimli çatıda kirişlerle birlikte bu miktar artar.
Bu dağılım, bir inşaat mühendisinin çizimlerine göre hesaplanır. Ancak ev sahipleri için bu oranlar, bir tahmin aracı olarak yeterlidir.
Demir Miktarını Etkileyen 5 Ana Faktör
Neden bazı 100 metrekare evlere 4 ton, bazılarına 7 ton demir gidiyor? İşte en önemli 5 faktör:
- Deprem Bölgesi: Türkiye’nin 1. ve 2. deprem bölgesindeki binalarda demir miktarı %20-30 daha fazladır. Ankara, İstanbul, İzmir gibi şehirlerde bu fark çok belirgindir.
- Çatı Tipi: Düz çatılar daha az demir ister. Eğimli çatılar, kiriş ve taşıyıcı sistemlerle birlikte daha fazla çelik gerektirir.
- Kat Sayısı: 1 katlı bir evde demir miktarı daha azdır. 2 katlı bir evde, alt katın yükü arttığı için temel ve kolonlar daha kalın olur.
- Malzeme Kalınlığı: Döşeme kalınlığı 12 cm yerine 15 cm olursa, demir miktarı %15-20 artar. Perde duvar kalınlığı 15 cm’den 20 cm’ye çıkarsa, bu artış %25’e çıkar.
- İnşaatçının Deneyimi: Uzman bir inşaatçı, gereksiz demiri azaltır. Yetersiz demirle inşa edilen evlerde çatlaklar ve çökme riski yüksektir. Ama aşırı demir de maliyeti artıran bir hata.
Demir Fiyatları ve Maliyet Tahmini
Demirin ton fiyatı 2025 Kasım itibarıyla 38.000 - 42.000 TL arasındadır. Bu fiyat, 14 mm çaplı çelik donatılar için geçerlidir. Daha kalın çelikler (16 mm, 18 mm) daha pahalıdır.
Ortalama 5 ton demir için maliyet:
- 5 ton x 40.000 TL = 200.000 TL
Bu sadece demirin maliyetidir. Bağlama telleri, demir kesimi, yerleştirme, taşıma ve montaj ücretleri bu tutara eklenir. Bu ek maliyetler genellikle demir fiyatının %15-20’si kadardır. Yani toplam demir maliyeti 230.000 - 240.000 TL civarında olur.
Bu rakam, 100 metrekarelik bir evin toplam inşaat maliyetinin %18-22’sini oluşturur. Yani demir, beton ve çimento gibi temel malzemelerin içinde en büyük kalemdir.
Demir Miktarını Hesaplamanın Pratik Yolu
Eğer bir inşaatçıya teklif aldınız ve rakam sizi şaşırttıysa, şu basit formülü kullanarak kontrol edebilirsiniz:
- Evdeki toplam beton hacmini tahmin edin. 100 metrekarelik bir evde, ortalama 60-80 metreküp beton kullanılır.
- Beton hacmini 0,06 ile çarpın. 60 m³ x 0,06 = 3,6 ton. 80 m³ x 0,06 = 4,8 ton.
- Çıkan sonuca %20-25 ekleyin. Çünkü bazı bölgelerde (perde, merdiven) daha fazla demir gider.
- 3,6 ton + %25 = 4,5 ton. 4,8 ton + %25 = 6 ton.
Bu formül, inşaat mühendisleri tarafından kullanılan “demir oranı” yöntemine dayanır. Bu oran, beton hacmine göre demir miktarını tahmin etmek için standart bir kuraldır.
Yanlış Yapılan 3 Hata
100 metrekare ev için demir hesabı yapılırken yapılan en sık hatalar:
- “100 metrekare = 3 ton demir” demek: Bu, çok basit bir ev için geçerli olabilir ama gerçek hayatta neredeyse hiç görülmez. 3 ton, sadece bir depo veya garaj için yeterli olabilir.
- İnşaatçının verdiği rakama inanmak: Bazı inşaatçılar, demir miktarını düşük vererek teklifi çekici hale getirir. Sonra inşaat sırasında “ekstra gider” diye ek ücret talep eder.
- Demiri azaltarak maliyeti düşürmek: Demir eksikliği, 2-3 yıl sonra çatlaklarla ortaya çıkar. Tamir maliyeti, demiri fazla almakla karşılaştırıldığında çok daha yüksektir.
Ne Zaman Daha Az, Ne Zaman Daha Çok Demir Gider?
Bazı durumlarda demir miktarı azalır:
- Yüksek kaliteli prefabrik sistemler kullanılıyorsa.
- Çatı ahşap veya hafif çelik yapıyla yapıldıysa.
- Yer altı katı yoksa ve temel sadece baca ve duvar destekleriyle sınırlıysa.
Bazı durumlarda demir miktarı artar:
- 2. kattan sonra çatı katı ekleniyorsa.
- Deprem yönetmeliği uyarınca perde duvar sayısı artırıldıysa.
- İnşaat sahası çamur veya sert olmayan topraksa, temel kalınlığı artırılır.
Ne Yapmalısınız? Pratik Adımlar
100 metrekare ev için demir alırken şu adımları takip edin:
- İnşaatçıya çizimleri isteyin. Demir miktarı çizimde gösterilmelidir.
- Demirin markasını ve çapını (12 mm, 14 mm, 16 mm) yazdırın. Ucuz demirlerin kalitesi düşük olabilir.
- İki farklı inşaatçıdan teklif alın. Tekliflerdeki demir miktarını karşılaştırın.
- Demiri, sadece ağırlığına değil, kalitesine göre seçin. TS 708 standardına uygun demir alın.
- Demirin teslimatını kontrol edin. 5 ton demir, 20-25 adet 200 kg’lık rulo halinde gelir. Teslimat sırasında sayım yapın.
Demir, evin iskeletidir. Onu azaltmak, bir arabanın motorunu çıkarmak gibi bir şeydir. Güvenli, kalıcı ve sarsılmaz bir ev için, demirin doğru miktarda ve kalitede kullanılması şarttır.
100 metrekare eve 3 ton demir yeterli mi?
Hayır, 3 ton demir 100 metrekarelik bir konut için yetersizdir. Bu miktar, sadece bir garaj, depo veya çok basit bir çatılı yapı için yeterli olabilir. Konutlarda, temel, perde duvarlar ve döşemeler için minimum 4,5 ton demir gerekir. 3 tonla inşa edilen evlerde 2-3 yıl sonra çatlaklar ve yapısal zayıflıklar ortaya çıkar.
Demir miktarı neye göre değişir?
Demir miktarı, evin kat sayısı, çatı tipi, deprem bölgesi, perde duvar sayısı, döşeme kalınlığı ve temel yapısı gibi faktörlere göre değişir. Deprem bölgesindeki binalarda, 2 katlı evlerde ve kalın döşemelerde demir tüketimi artar. Basit tek katlı evlerde ise miktar daha az olur.
Demirin fiyatı ne kadar?
2025 yılı itibarıyla 14 mm çaplı inşaat demirinin fiyatı ton başına 38.000 - 42.000 TL arasındadır. 5 ton demir için yaklaşık 200.000 TL maliyet çıkar. Bu fiyata taşıma, kesim ve montaj ücretleri eklenirse toplam maliyet 230.000 - 240.000 TL civarında olur.
Demir miktarını nasıl kontrol edebilirim?
İnşaatçının verdiği çizimleri kontrol edin. Demir miktarı çizimde açıkça belirtilmelidir. Alternatif olarak, toplam beton hacmini tahmin edin (100 m² evde 60-80 m³), sonra bu hacmi 0,06 ile çarpın ve sonuca %20-25 ekleyin. Bu size 4,5 - 6 ton aralığını verecektir.
Demiri daha ucuz nasıl alırım?
Demirin fiyatını düşürmek için kalitesini asla feda etmeyin. Ama doğru zamanda alırsanız maliyeti azaltabilirsiniz. Kış aylarında inşaat faaliyetleri azalır, bu yüzden bazı üreticiler indirim yapar. Aynı zamanda büyük miktarlarda alırsanız ton bazında fiyat daha düşük olur. Ayrıca, yerel çelik fabrikalarıyla doğrudan bağlantı kurmak, aracısız alış-veriş yapmak avantaj sağlar.
Emir Yiğit
25 Kasım 2025Bu tarz detaylı bilgiler için teşekkürler, gerçekten işe yarar bir rehber. Ben de 100 m² ev yaparken 3 ton demir diye bir teklif aldım, hemen reddettim. 4,5 ton bile riskli geliyor, 5 tonu geçmek lazım. Demir az diye kurtulmak, sonra çatıda çatlaklarla baş etmekten daha pahalı olur.
İnşaatçılar bu konuda kandırıyor insanları, bilgi sahibi olmak çok önemli.
suleyman soylu
26 Kasım 2025Demir miktarını hesaplamak için beton hacmini 0,06 ile çarpmak formülü çok mantıklı. Daha önce bu yöntemi bilmiyordum ama şimdi bir inşaatçıya teklif aldığım zaman bu formülü uygulayarak kontrol edebilirim. Gerçekten de bilgi paylaştığınız için teşekkürler.
Alev Çukurkavaklı
27 Kasım 2025Ben 3 ton demirle inşa edilen bir evde yaşıyorum. 2 yıl sonra duvarlarda çatlaklar başladı, mutfakta zemin çöktü, korkudan uyuyamıyorum. Bu yazıyı okudum ve ağladım. Neden daha önce bu bilgileri bulamadım? İnşaatçıya 100 bin lira verdim, şimdi 400 bin lira harcayarak tamir ettiriyorum. Bu kadar basit bir şeyi neden anlamadım?
Bengü Gürses
28 Kasım 2025ALLAH’IN RIZASI İÇİN bu kadar detaylı ve gerçekçi bir yazıya rastlamak nadir! Bu yazıyı okuyan herkesin inşaat yapmadan önce 3 kere okumasını, 1 kere de inşaatçıya yazmasını isterim.
Demir, evin iskeleti, onu azaltmak bir kaza yapmak gibi. Kimse bir arabanın motorunu çıkarıp ‘daha ekonomik’ diye pazarlamaz, o zaman neden demiri azaltıyorlar?
Bu bilgiyi tüm sosyal medya gruplarına paylaştım. Herkesin bilmesi lazım!
Furkan Yıldız
29 Kasım 2025Yazıyı okudum, çok güzel olmuş. 🙌 Ama bir şeyi unutmuşsunuz: demirin kalitesi de çok önemli. 14 mm demir, TS 708 standardına uygun mu? Yoksa çin ürün mü? Ucuz demirlerin çapı bile yanlış olabiliyor. Kaliteyi feda etmeyin, kendi eviniz için. 🤝
Tahsin Selçuk
1 Aralık 2025Yazının verileri oldukça güvenilir görünüyor ve 127 projeye dayalı istatistiklerin kullanılması, sonucun objektifliğini artırıyor. Ancak, özellikle perde duvar oranları ve temel kalınlığı gibi faktörlerin bölgesel farklılıklara göre nasıl değiştiğine dair daha fazla veri eklenmesi, yazının akademik değerini artıracaktı. Genel olarak, pratik bir rehber olarak oldukça etkileyici.
Ömer Işıkoğlu
2 Aralık 2025Ben 15 yıldır inşaat sektöründe çalışıyorum ve bu yazıyı okuduktan sonra sanki kendi yazım gibi geldi. 100 metrekarelik bir evde 4,5-6 ton demir, tamamen doğru. Ama biliyorum ki, çoğu inşaatçı bu rakamları bilmiyor, çünkü okumuyor, sadece ‘biraz daha az demir’ diyerek kâr etmeye çalışıyor.
Benim en son projemde 100 m²’lik bir evde 6,8 ton demir kullandık, çünkü arazi çamur ve deprem bölgesi 1. bölge. Temelde 2,1 ton, döşemelerde 1,6 ton, perde duvarlarda 1,4 ton… merdiven 0,8 ton, kirişler 0,7 ton. Hepsi hesaplı. Her bir çubuğun yerini çizimde gösterdim. İnşaatçılar, bu işi ‘sözle’ değil, ‘çizimle’ yapıyorlar. Eğer bir teklif alıyorsanız, çizimi isteyin. Demir miktarı çizimde yoksa, o inşaatçı size kandırıyor. Benim müşterilerim bu yazıyı okuduktan sonra bana ‘benim inşaatçım 4 ton demişti’ diye gelir, ben de ‘o zaman sizin evinizi 3 yıl sonra sadece çatlaklarla ziyaret ederim’ derim.
Birçok kişi, demirin fiyatını düşürmek için kaliteyi feda eder. Ama benim deneyimimde, demir azaldıkça tamir maliyeti 5 katına çıkar. Bir kere inşa edin, iki kere düşünün. Bu yazı, sadece bir bilgi değil, bir kurtuluş.
Mehmet Keskin
3 Aralık 20253 ton demir yeterli mi diye soruyorsunuz hayır yeterli değil 3 tonla inşa edilen evlerde 2 yıl sonra çatlaklar başlar 3 yıl sonra duvarlar eğilir 5 yıl sonra çatı çöker ve bunu söyleyenlerin hepsi inşaatçılar ya da demir satıcıları çünkü onlar kâr etmek için bu kadar saçma şeyler söylüyorlar benim komşumun evi 3 tonla yapıldı şimdi 200 bin lira harcıyor tamir için ve inşaatçı kayboldu ya ne yapacaksınız şimdi bu yazıyı okuyan herkesin kafasına yazsın 4,5 ton minimum 5 ton ideal 6 ton güvenli
Panagiotis Zygouras
4 Aralık 2025İnşaat, sadece malzeme ve mühendislik değil, toplumsal bir güven meselesidir. Bir evin iskeleti, onun sahibinin yaşamı için bir sözleşmedir. Demirin azaltılması, bu sözleşmenin ihlali anlamına gelir. Türkiye’deki inşaat kültürü, kısa vadeli kâr arayışıyla uzun vadeli güveni feda ediyor. Bu yazı, bu döngüyü kırmak için bir çağrıdır. Demir, sadece çelik değil, toplumun dayanışma ruhunun bir yansımasıdır.
Fulya Kurtulus
5 Aralık 2025Yazının içeriği çok değerli ama bazı noktalarda noktalama eksikliği var. Özellikle madde işaretlerinden sonra nokta koymak gerekir. ‘100 metrekarelik bir ev için genel geçer bir rakam 4,5 ile 6 ton arasındadır.’ yerine ‘100 metrekarelik bir ev için genel geçer bir rakam 4,5 ile 6 ton arasındadır.’ olmalı. Küçük detaylar büyük etki yaratır. Bu tür yazılar, dikkatli yazılmalı.
Mehmet Aca
6 Aralık 2025Herkesin kendi inşaatını kendi gibi düşünmesi lazım. Benim komşum 5 ton demir aldı, ben 4,8 ton aldım. Fark çok değil. Ama benim inşaatçım kaliteli demir kullandı, onun ki ucuzdu. Şimdi ikimizin evi de sağlam. Yani rakam önemli ama kalite daha önemli. Biraz daha esnek olalım, her şeyi 6 ton olarak düşünmek de doğru değil. 😊
Christos Zambas
8 Aralık 2025İyi bir yazı. Bilgi verici ve dengeli. Ancak, inşaatın maliyetiyle ilgili hesaplamaların sadece Türkiye’ye özel olduğu belirtilmeli. Diğer ülkelerde demir fiyatları ve standartlar çok farklı. Bu bilgiyi Türkiye’de yaşayanlara yönelik olarak sunmak, daha etkili olur. Ayrıca, demirin yerel üreticiye göre kalitesi konusunda biraz daha detay verilmesi, okuyucunun karar vermesini kolaylaştırır.